
راهنمای کاربردی بهکارگیری از ابزارهای بررسی وب برای رشد فروشگاه
آیا تابهحال فکر کردهاید که وقتی کاربران وارد سایت شما میشوند، دقیقا چه کاری انجام میدهند؟ در نهایت، به کدام محصولات بیشتر علاقه نشان میدهند؟ معمولا در چه صفحاتی تصمیم به خرید میگیرند یا برعکس، کجا و به چه دلیلی سایت را ترک میکنند؟
این اطلاعات کلیدی را میتوانید با ابزارهای بررسی وب به دست آورید. با بررسی همین اطلاعات میتوانید بفهمید که قادر خواهید بود مشکلات سایت خود را بشناسید و تجربه کاربری آن را بهتر و در نهایت فروشتان را بیشتر کنید. برای مثال، میفهمید که کاربران در کدام صفحات بیشترین تعامل را دارند یا کدام قسمتها به دلیل طراحی نامناسب باعث فراریدادن آنها میشود.
پس اگر به فکر راهاندازی یک فروشگاه آنلاین موفق یا رشد کسبوکار خود هستید، باید بهکارگیری از ابزارهای بررسی وب را یاد بگیرید. قبول داریم که کار آسانی نیست؛ اما نگران نباشید! در این مطلب ما با زبانی ساده توضیح میدهیم که باید چگونه از ابزارهای بررسی وب برای رشد فروشگاه بهکارگیری کنیم.
ابزارهای بررسی وب دقیقا چه کاری برای شما انجام میدهند و چرا مهم هستند؟
ابزارهای بررسی وب، نرمافزارها یا پلتفرمهایی هستند که به شما کمک میکنند دادههای مربوط به فروشگاه آنلاین خود را جمعآوری، اندازهگیری و بررسی کنید. این ابزارها سئوی سایت — طراحی آن یا رفتار بازدیدکنندگان فروشگاه را بررسی میکنند.
البته در این مطلب تمرکز ما بیشتر روی ابزارهایی بررسی رفتار کاربران است.
مثلا تصور کنید که شما یک بخششگاه آنلاین لوازم تزیینی دارید. با بهکارگیری از این ابزارها قادر خواهید بود بفهمید که:
- سایت شما چه تعداد بازدیدکننده دارد؛
- این بازدیدکنندگان از کدام شهرها یا کشورها میآیند؛
- این کاربران از گوگل سایت شما را پیدا میکنند یا از کانالهای دیگر،
- به کدام صفحات سر میزنند،
- در هر صفحهای چقدر وقت میگذرانند؛
- چه محصولاتی را میبیینند؛
- و آیا در نهایت خریدی انجام میدهند یا سایت را ترک میکنند.

این اطلاعات میتوانند راهنمایی باشند برای بهبود تجربه کاربری، افزایش بخشش و رشد مغازه آنلاین شما. برای مثال متوجه میشوید که در یک صفحه از سایت شما کاربران زیادی دکمه خروج را میزنند؛ پس این صفحه مشکل دارد. ممکن است طراحی جذابی نداشته یا سرعت لود آن کم باشد.
چگونه از ابزارهای بررسی وب برای رشد فروشگاه بهکارگیری کنیم؟
احتمالا خود شما هم حدس میزنید که بهکارگیری از ابزارهای بررسی وب برای رشد داد و ستدگاه کار آسانی نیست. در واقع، نمیتوانید مستقیما به سراغ یکی دو ابزار بروید و انتظار داشته باشید که در یک نگاه همهچیز را تجزیهوبررسی کنید. باید قدمبهقدم در این مسیر پا بگذارید تا در بین راه میان یک دنیا آمار و اعداد گیج و سردرگم نشوید.
مرحله اول | هدفهای خود را مشخص کنید
اول از همه مشخص کنید که منظورتان از پیشرفت محل فروش چیست؟ آیا فقط به فکر این هستید که داد و ستد خود را بیشتر کنید؟ یا قصد دارید با شناخت بیشتر خریداران هدف خود به آنها نزدیکتر شوید و آنها را نمکگیر یا اصطلاحا وفادار کنید؟ شناسایی هدفها به شما کمک میکند که مسیر اصلی را گم نکنید و معیارهای درستی را انتخاب کنید.
نکته: هدفهای خود را تاجای ممکن دقیق تنظیم کنید. در عین حال، به دو مثال زیر دقت کنید:
- هدف A: افزایش ترافیک سایت
- هدف B: افزایش ترافیک سایت تا 20 درصد در چهارماه آینده
هدف A خیلی کلی و نامشخص میباشد. بعید میباشد این هدف بتواند مسیر شما را روشن کند. در عوض، هدف B همهچیز را برای شما مشخص میکند و شانس رسیدن به آن هم خیلی بیشتر است. پس سعی کنید هدفهایی مشخص، قابل اندازهگیری، دستیافتنی، مرتبط و زماندار داشته باشید. درست مطابق با تکنیک موفق هدفگذاری SMART.

مرحله دوم | انتخاب کلیدیترین معیارهای بررسی معاملهگاههای آنلاین
احتمالا شما هم وقتی برای اولینبار وارد محیط گوگل آنالیتیکس، سرچکنسول یا بقیه ابزارهای بررسی وب شدهاید، جا خوردهاید. در نهایت، تعداد زیادی نمودار — درصد — اصطلاحات و غیرهای که سردرآوردن از همه آنها کار حضرت فیل هست. با این حال، نگران نباشید چون نیازی نیست که همه این اطلاعات را رصد کنید. در بین آنها، فقط بعضی از معیارها یا KPIها هستند که واقعا برای پیشرفت مغازه شما به کار میآیند:
- منابع ترافیک (Traffic Sources):
مهم است که بدانید کاربران چگونه سایت شما را پیدا کردهاند؛ آیا از طریق موتور جستجو به شما رسیدهاند یا از طریق لینکی در شبکههای اجتماعی، ایمیلها یا غیره؟ این اطلاعات چه کاربردی دارند؟ وقتی بدانید که مثلا بازدیدکنندگان بیشتر از طریق ایمیلمارکتینگ وارد سایت شما میشوند، بیشتر روی این کانال سرمایهگذاری میکنید.
- نرخ پرش (Bounce Rate):
این معیار نشان میدهد چند درصد از کاربران شما پس از دیدن فقط یک صفحه سایت را ترک کردهاند. یک نکته کلیدی: یک نکته کلیدی: اگر نرخ پرش بالا باشد — نشان میدهد که مشکلی وجود دارد؛ مثلا: طراحی نامناسب — محتوای غیرکاربردی و غیره.
- نرخ تبدیل (Conversion Rate):
این همان معیاری هست که همه مدیران مرکز فروشهای اینترنتی بهدنبالش هستند. نرخ تبدیل نشان میدهد که چند درصد از بازدیدکنندگان سایت شما خرید کردهاند. (یا هر کار دیگری را انجام دادهاند که شما مدنظر داشتهاید؛ مثل تماسگرفتن، کلیک روی یک دکمه و غیره). اگر نرخ تبدیل یک صفحه کمتر از حدمعمول باشد، معلوم پدیدار میشود که نیاز به بررسی دارد.
- میانگین مدت زمان حضور در صفحه (Time on page)
این معیار جذاب هم نشان میدهد کاربران چقدر در سایت شما وقت میگذرانند. هرچه این مدت زمان بالاتر باشد — یعنی محتوای سایت شما بیشتر توانسته نظر کاربران را جلب کند.

- تعداد بازدید از صفحه (Page views)
پیج ویو نشان میدهد که کاربران در یک بازه زمانی مشخص چندبار از یک صفحه در سایت شما بازدید کردهاند؛ حتی به صورت تکراری. برای مثال — اگر یک کاربر محصولی را در سایت شما ببیند — سپس به صفحه اصلی برود و دوباره به این صفحه برگردد، Page views دوبار در نظر گرفته میشود.
- جلسات (Sessions):
منظور از جلسات تعداد دفعاتی است که کاربران در یک بازه زمانی مشخص به وبسایت شما سر میزنند. مثلا — اگر یک کاربر از صفحه اصلی سایت شما بازدید کند و سپس سری هم به صفحات دیگر بزند — کلا یک جلسه محسوب میشود. حالا اگر همان کاربر فردا به سایت شما برگردد و دوباره همان صفحات را ببینید، جلسه دوم در نظر گرفته خواهد شد. با بررسی هر جلسه میتونید متوجه نقشه سفر خریداران خود شوید. ببینید که کاربران بعد از ورود به سایت کدام صفحات را مرور میکنند، در کدام صفحات بیشتر تصمیم به خرید میگیرند و کدام صفحات باعث میشود که کلا از ادامهدادن منصرف شوند.
- کاربر جدید در مقابل کاربر قدیمی(New vs returning)
این معیار بازدیدکنندگان سایت شما را در دو دسته تقسیمبندی میکند؛ کاربران جدیدی که برای اولینبار گذرشان به سایت شما افتاده است و کاربران قدیمیکه قبلا هم وارد سایت شدهاند. در عین حال، با مقایسه تعداد این دو گروه میتوانید بفهمید که برای جذب یا وفادارسازی خریدار تا چه اندازه موفق بودهاید.
- نرخ سبدهای خرید رهاشده (Shopping cart abandonment rate)
از کلیدیترین معیارهای ابزارهای بررسی وب برای رشد فروشگاه، نرخ رهاشدن سبدخرید وجود دارد. این معیار درصد کاربرانی را نشان میدهد که محصولاتی را به سبد خرید خود اضافه کردهاند؛ اما بدون پرداخت و کاملکردن مراحل خرید از سایت خارج شدهاند. بالابودن نرخ این معیار، یعنی مشکلی در مراحل خرید سایت شما وجود دارد. در مقاله ترفندهای کاهش نرخ سبدهای خرید رهاشده کامل در این باره توضیح دادهایم.

- میانگین ارزش سفارش (Average order value)
میانگین ارزش سفارش به شما میگوید که خریداران در هر خرید، بهطور میانگین، چقدر پول خرج میکنند. میتونید این معیار را با تقسیم کل درآمد معاملهگاه بر تعداد سفارشهای ثبتشده هم به دست آورید. در نهایت، هرچه میانگین سبد خرید در محل فروش اینترنتی شما بیشتر باشد، سود بالاتری نصیبتان میشود.
مرحله سوم | پیداکردن بهترین ابزارهای بررسی وب برای گسترش بخششگاه
حالا نوبت به انتخاب ابزارهای بررسی سایت میرسد. تنوع این ابزارها خیلی زیاد پدیدار میشود؛ اما در بین آنها چند مورد زیر برای بررسی فروشگاههای آنلاین بهتر هستند.
موتور جستجو آنالیتیکس (Google Analytics)
از قدرتمندترین و بهترین ابزارهای بررسی وب،گوگل آنالیتیکس است. این ابزار به صورت رایگان اطلاعات دقیقی درباره کاربران سایت — منبع ورود آنها — رفتارشان در سایت و مسیرهایی که طی میکنند، در اختیار شما قرار میدهد. در مقالههای زیر درباره این ابزار فوقالعاده گوگل مفصل توضیح دادهایم:
آموزش بهکارگیری از گوگل آنالیتیکس
آشنایی کامل با گوگل آنالیتیکس و کاربردهایش
هاتجر (hotjar)
hotjar یک ابزار فوقالعاده برای درک رفتار کاربران میباشد. جالب اینجاست که برخلاف ابزارهای بررسیی دیگر خروجیهای عددی به شما تحویل نمیدهد؛ بلکه نتیجه را در قالب یک سری نقشههای حرارتی در اختیارتان قرار میدهد. یک نکته کلیدی: یک نکته کلیدی: مثلا، قسمتهایی از صفحه را که کاربران بیشتر روی آن کلیک یا مکث کردهاند، با رنگ قرمز نشان میدهد. همچنین، از Sessions یا همان جلسات کاربران هم ویدیوی ضبطشده تحویلتان میدهد.
کیسمتریکس (Kissmetrics)
Kissmetrics هم ابزار دیگری وجود دارد که برای بررسی مغازه خود و حفظ خریداران فراهم هست روی آن حساب کنید. با کیسمتریکس شما میتوانید سفر خریداران خود را از لحظه ورود به سایت تا لحظه خرید دنبال کنید. ببینید که کاربران چه صفحاتی را بررسی میکنند؛ به کدام محصولات بیشتر علاقه نشان میدهند و غیره.

ابزارهای بررسی داخلی تکوب
وقتی که سایت خود را با فروشگاهساز تکوب راهاندازی کرده باشید، کار شما خیلی راحت است. چون میتوانید بهراحتی اطلاعات مفیدی را در داشبورد داد و ستدگاه خود ببینید. در واقع، مثلا؛ اطلاعاتی درباره خریدارانی که سبدهای خرید خود را رها میکنند؛ ورودی کمپینها؛ تعداد خریدارانی که از هر کانال جذب شدهاند؛ کلمات کلیدی اساسیی که کاربران در سایت سرچ میکنند و غیره.
غول جستجو سرچکنسول (Google Search Console)
یکی دیگر از ابزارهای رایگان و خیلی ارزشمند گوگل سرچکنسول است که بیشتر برای ردیابی وضعیت سئو سایت شما کاربرد دارد. این ابزار به شما نشان میدهد: کاربران با کدام کلمات کلیدی سایت شما را پیدا میکنند — چه تعداد از صفحات سایت شما در نتایج جستوجو نمایش داده شدهاند و وضعیت کلی سایت شما از نظر ایندکسشدن چگونه پدیدار میشود.
به جز این موارد Glew، Mixpanel و Crazy Egg هم ابزارهای خوبی برای بررسی وب هستند.
مرحله چهارم | ردیابی معیارهای اساسی با ابزارهای بررسی
بعد از این که ابزارهای بررسی وب موردنظرتان را انتخاب کردید و فهمیدید چه معیارهایی برای رشد محل فروش شما مهم هستند، باید معیارها را در این ابزارها دنبال کنید. امکانپذیر میباشد از Google Analytics شروع کنید و داشبوردهایی بسازید که فقط معیارهای کلیدی را نشان میدهند؛ مثل — نرخ تبدیل — منابع ترافیک یا نرخ پرش.
یا فراهم است با Hotjar بفهمید که چرا یک بخش خاص از سایت شما نرخ پرش بالایی دارد یا چرا کاربران در صفحه پرداخت سبدخرید خود را رها میکنند.
معمولا این ابزارهایی که معرفی کردیم، قابلیت فیلترکردن و دستهبندیرا هم به شما میدهند تا بتوانید به اطلاعات خیلی دقیقی برسید. برای مثال:

- تقسیمبندی کاربران براساس مشخصات: میتوانید کاربران را براساس سن، جنسیت، موقعیت جغرافیایی یا نوع دستگاهی که بهکارگیری میکنند، دستهبندی کنید. این کار به شما کمک میکند تا گروههایی را که نرخ تعامل یا تبدیل بالاتری دارد — شناسایی کنید. در عین حال، سپس برای جلب رضایت بیشتر آنها، سایت و محتوای خود را براساس سلیقه و نیاز این دسته بهینهسازی کنید.
- تقسیمبندی کاربران طبق رفتارها:قادر خواهید بود کاربران را براساس نوع رفتارشان در سایت دستهبندی کنید؛ مثلا مخاطبانی که از چندین صفحه بازدید میکنند؛ کاربرانی که کالاات زیادی را نگاه میکنند یا کاربرانی که زمان زیادی در سایت شما میمانند. همه این کاربران ظاهرا مشتاق خرید هستند و بد نیست اگر روی آنها متمرکز شوید.
- فیلتر براساس منبع ترافیک:میتوانید بررسی کنید که کاربرانی از چه کانالی به سایت شما رسیدهاند؛ غول جستجو، شبکههای اجتماعی یا کمپینهای تبلیغاتی. این اطلاعات به شما کمک میکنند تا شلوغترین کانالها را پیدا کرده و روی آنها سرمایهگذاری کنید.
مرحله پنجم: بررسی اطلاعات به دست آمده از ابزارهای بررسی وب
حالا به حساسترین مرحله بهکارگیری از ابزارهای بررسی وب برای گسترش مرکز فروش خود میرسید. باید برای بررسی آماده شوید. ذرهبینی در دست بگیرید و همهچیز را عمیقتر بررسی کنید. در نهایت، مثلا:
- صفحاتی را که نرخ پرش بالایی دارند، پیدا کنید و ببینید که مشکل آنها از کجاست.
- صفحاتی را که بازدید بالایی دارند؛ اما معامله پایینی، لیست کنید. بررسی کنید که آیا عکس بیکیفیتی دارند یا طراحی آنها چنگی به دل نمیزند؟ نقاط ضعف این صفحات را پیدا کنید.
- صفحاتی که خریداران سبدهای خرید خود را در آن رها میکنند، پیدا کنید. آیا سرعت خوبی دارند؟ آیا مراحل طولانی نیستند؟ یک نکته کلیدی: یک نکته کلیدی: شاید اطلاعات غیرضروری از خریدار خووجود داردهاید؟ مشکل اصلی را شناسایی کنید.
- آیا کاربران موبایل زودتر از سایت شما خارج میشوند؟ شاید طراحی واکنشگرای سایت مشکل دارد؟ علت اصلی را پیدا کنید.
- کدام کلمات کلیدی باعث ورود کاربران به سایت شما شدهاند؟ کدام محتوا بیشترین بازدیدکننده را دارد و کدام کمترین؟
- و غیره.

در این مرحله بهتر هست که از چند ابزار به کار ببرید. در واقع، مثلا در Google Analytics امکانپذیر است یک آمار کلی از صفحه را ببینید؛ ولی با Hotjar میفهمید دقیقا کاربر کجا کلیک کرده یا گیج شده است.
مرحله ششم | بهینهسازی و تکرار
در این مرحله یک مشت اطلاعات ارزشمند دارید که باید از آنها برای بهینهسازی سایت خود به کار ببرید. تغییرات لازم را با در نظر گرفتن هدف اصلی خود (مرحله اول) و این اطلاعات ایجاد کنید. سپس دوباره نتیجه را بررسی کنید. مثلا:
- وقتی که احساس کردید، یک صفحه کالا بهخاطر توضیحات ناقص نرخ تبدیل پایینی دارد؛ توضیحات محصول را کامل کنید و عکسهای جدید و باکیفیتی در آن قرار دهید؛
- وقتی که صفحهای به دلیل شلوغی بیشازحد نرخ پرش بالایی دارد، دوباره آن را طراحی کنید؛
- وقتی که مقالهای در سایت شما بازدید زیادی جذب میکند، محتواهای مشابه آن را بیشتر تولید کنید؛
- و غیره.
بعد از اصلاحکردن هر صفحه، باید دوباره دادهها رو بررسی کنید تا ببینید آیا این تغییر واقعا تاثیر داشته میباشد یا نه.
نکته اصلی:کار شما حتی با رسیدن به اهدافتان تمام نمیشود. این مراحل را باید مرتب تکرار کنید؛ یعنی معیارهای کلیدی را از ابزارهای بررسی وب بگیرید و آنها را تجزیه و بررسی کنید.با هربار طیکردن این چرخه — وضعیت بخششگاه شما بهتر و در نهایت فروش آن بیشتر میشود.
تکوب | بهترین ابزار برای توسعه مرکز فروش شما
ابزارهای بررسی وب به شما کمک میکنند تا رفتار کاربران خود را بهتر درک کنید و نقاط ضعف و قدرت سایتتان را بشناسید. در عین حال، با بررسی اطلاعاتی که این ابزارها در اختیارتان قرار میدهند — میتونید نرخ بازدید — تبدیل و داد و ستد سایت خود را چندین برابر کنید. شما چه تجربهای در مورد بررسی سایت دارید؟ از چه ابزاری و تکنیکی برای بررسی وضعیت فروشگاه خود بهکارگیری میکنید؟ حتما برای ما نظرات و تجربههای خود را بنویسید.
وقتی که هم هنوز سایت خود را طراحی نکردهاید یا فکر میکنید که بخششگاهتان به اندازه کافی حرفهای نیست، پیشنهادی برای شما داریم. میتوانید با کمک فروشگاهساز تکوب خیلی سریع و راحت یک سایت معاملهگاهی جذاب و اصولی برای خود طراحی کنید؛ آن هم بدون نیاز به هیچ مهارت خاصی. در نهایت، بهعلاوه، با امکانات متنوع تکوب میتوانید داد و ستد سایت خود را هم تضمین کنید. برای این که بیشتر درباره تکوب بشنوید، کافی پدیدار میشود که با ما بگیرید.
شروع فروش در بستر اینترنت با تکوب — بررسی دقیق
وقتی که قصد راهاندازی یا توسعه فروشگاه آنلاین دارید، تکوب ابزارهای لازم برای ساخت سایت، مدیریت آیتم، سفارش و پرداخت را در یک پنل ساده در اختیار شما میگذارد. ازثبتنام رایگان تکوبشروع کنید یاسایر مطالب آموزشیرا بخوانید.