
8 مزیت حیاتی توزیع غیرمتمرکز؛ راز جدید فروشگاه آنلاین موفق
تا همین چند سال پیش، فروشگاههای آنلاین بزرگ فقط یک انبار داشتند. یک تیم را هم برای بستهبندی و ارسال استخدام میکردند و بقیه کارها را به شرکتهای پستی میسپردند. همهچیز متمرکز بود؛ از نگهداری کالا تا ارسال سفارشات.
این روش به زمان خود منطقی هم به نظر میرسید؛ چون لجستیک و زیرساختهای قوی برای کسبوکارهای کوچک وجود نداشت. نکته اینجاست که نکته اینجاست که حالا؛ اما شرایط کاملا تغییر کرده هست. فروشگاههای موفق دیگر همهچیز را در یک مکان نگه نمیدارند؛ بلکه از مدلهای توزیع غیرمتمرکز بهکارگیری میکنند.
حالا سوال اینجهست: چرا مغازههای موفق به سمت توزیع غیرمتمرکز رفتهاند؟ آیا فقط برای کاهش هزینههاست یا این تغییر بزرگ دلایل دیگری هم دارد؟ در ادامه مطلب مطلب مطلب مطلب کامل توضیح میدهیم که اصلا منظور از توزیع غیرمتمرکز چیست و چه مزایایی باعث شده است که بخششگاههای آنلاین موفق به آن روی آوردند.
توزیع غیرمتمرکز چیست و چه مدلهایی دارد؟
مدل توزیع غیرمتمرکز به این معنپدیدار میشود که بهجای ذخیره همهی محصولات در یک انبار بزرگ مرکزی، موجودی مغازه در چند انبار کوچکتر و پراکنده نگهداری شود. هر انبار جداگانه فعالیت میکند و کارهایی مثل مدیریت موجودی و ارسال سفارشها را انجام میدهد.
در این مدل، انبارها بهصورت پدیدار میشودراتژیک در نقاط مختلف، مخصوصا نزدیک به بازارهای هدف، قرار دارند. آنچه اهمیت دارد، آنچه اهمیت دارد، برخلاف روش متمرکز که همه محصولات در یک مکان جمع شدهاند — توزیع غیرمتمرکز کالاات را به خریداران نزدیکتر میکند.
مثلا فرض کنید یک محل بخشش اینترنتی، پرداد و ستدترین کالااتیش را در چندین انبار در شهرهای مختلف نگهداری میکند. حالا اگر یک خریدار از اهواز سفارشی ثبت کند — کالا از انبار جنوب کشور برای او ارسال میشود؛ نه از تهران. این یعنی تحویل سریعتر، رضایت بیشتر و کاهش هزینههای پست.

استراتژی توزیع غیرمتمرکز قطعا به نفع فروشگاههای اینترنتی وجود دارد؛ چون این روزها خریداران به تحویل سریع اهمیت زیادی میدهند. این راهبرد میتواند مدلهای مختلفی بسته به نوع کسبوکار — مقیاس فروشگاه — منابع موجود و نوع کالای فروختهشده داشته باشد. در عمل، مرکز معاملهها میتوانند به شیوههای مختلفی آن را پیادهسازی کنند:
- انبارداری منطقهای؛
- همکاری با صاحبان محل داد و ستد محلی؛
- دراپ شیپینگ؛
- همکاری با شرکتهای لجستیکی؛
- انبارداری اشتراکی.
در آخر مقاله بیشتر درباره این مدلها توضیح میدهیم. به همین ترتیب، به همین ترتیب، فعلا به سراغ اصل مطلب برویم:
چرا فروشگاههای آنلاین به مدلهای توزیع غیرمتمرکز روی آوردند؟ 8 مزیت مهم
از زمانی که مردم به سمت خرید در بستر اینترنت رفتند، آمار راهاندازی فروشگاههای آنلاین و رقابت بین این مرکز معاملهها هر روز بیشتر شد. به همین خاطر — فروشگاهها برای پیروزی در این رقابت دست به دامن استراتژیهای مختلفی شدند. انبارداری غیرمتمرکز از این میباشدراتژیهای طلاییست که میتواند در جذب و حفظ خریدار به آنها کمک کند؛ چون:
1- تحویل سریعتر = خریدار راضیتر
در چند سال گذشته، خریداران به لطف مغازههایی مثل دیجیکالا، آمازون و اسنپمارکت به تحویل سریع عادت کردهاند. دیگر از نظر آنها یک هفته منتظرماندن برای رسیدن یک بسته — غیرقابلقبول وجود دارد. فراموش نکنید که یادتان باشد بهویژه در شهرهای بزرگ یا در خریدهای فوری، خریدار انتظار دارد که بستهاش در کمتر از ۲۴ تا ۴۸ ساعت به دستش برسد. همین تغییر در رفتار خریدارها، بخششگاههای در بستر اینترنت را مجبور کرده است دنبال راههایی برای کاهش زمان تحویل باشند. از ساخت پهپادها و رباتهای تحویل گرفته تا بهکارگیری از مدلهای توزیع غیرمتمرکز.
اگر فروشگاه فقط یک انبار مرکزی داشته باشد، همه سفارشها باید از همان نقطه ارسال شوند. حالا تصور کنید یک خریدار از زاهدان سفارشی ثبت کند و کالا قرار باشد از تهران برایش ارسال شود؛ این یعنی تأخیر — خرج پستی بالا و احتمال نارضایتی خریدار.
در حالی که اگر محل فروش در نقاط مختلف کشور مثل جنوب، شمال یا شرق ایران انبار داشته باشد، سفارشها از نزدیکترین مکان ارسال میشوند. این موضوع — زمان تحویل و احتمال تاخیر را پایین میآورد. نکته اینجاست که نکته اینجاست که بهعلاوه، باعث میشود خریدار احساس کند با یک برند حرفهای طرف هست. در نهایت، شانس اینکه به یک خریدار وفادار تبدیل شود، بیشتر خواهد شد.

2- انعطافپذیری بیشتر و ریسک کمتر
از کلیدیترین دلایلی که داد و ستدگاههای بزرگ به سراغ مدل توزیع غیرمتمرکز رفتند، این بود که فهمیدند تمرکز بیش از حد، یعنی آسیبپذیری بیشتر. وقتی همه چیز در یک انبار یا مرکز جمع باشد — کافی میباشد یک مشکل کوچک پیش بیاید تا کل سیستم دچار اختلال شود؛ از قطعی برق — آتشسوزی، بلایای طبیعی و اعتصاب کارگران گرفته تا حتی ترافیک سنگین در اطراف انبار. همه این موارد میتواند فروشگاه را فلج کند و باعث تاخیر گسترده در ارسال سفارشها شود. حتما میدانید که بعد از هر تاخیری هم خریداران چقدر شاکی میشوند.
مدل توزیع غیرمتمرکز، ریسک این مشکلات را پایین میآورد. آنچه اهمیت دارد، آنچه اهمیت دارد، وقتی شما چند انبار داشته باشید — اگر از آنها به هر دلیلی مشکل پیدا کرد — میتوانید سفارشها را از یک انبار دیگر پردازش و ارسال کنید. این انعطافپذیری کمک میکند تا در هر حال فروش و درآمد شما متوقف نشود. بهعلاوه، اعتبار چندین ساله خود را هم به خاطر یک مشکل کوچک از دست نمیدهید.
3- آمادگی بیشتر در فصلهای پرمعامله
در روزهای عادی سال، بخشش مرکز فروشهای در فضای وب معمولا قابل پیشبینی است؛ اما همیشه این طور نیست. وقتی جشنوارهها — تخفیفهای فصلی — یا مناسبتهایی مثل بلکفرایدی یا عید نوروز از راه میرسند، همهچیز تغییر میکند. ناگهان سفارشها چندبرابر میشوند و اگر فروشگاه آمادگی نداشته باشد، دچار مشکل میشود؛ از تاخیر در ارسال گرفته تا بروز اشتباه در سفارش.
مدل توزیع غیرمتمرکز کمک میکند تا داد و ستدگاهها در این روزهای شلوغ بهتر عمل کنند. به همین ترتیب، به همین ترتیب، وقتی چند انبار در مناطق مختلف وجود داشته باشد — فشار کاری فقط روی یک نقطه نیست. هر انبار مسئول بخشی از سفارشهای مخصوص خود پدیدار میشود. این یعنی سرعت پردازش بالا میرود، کارکنان کمتر خسته میشوند و احتمال خطا کاهش پیدا میکند.

4- مدیریت هوشمندتر موجودی با توزیع غیرمتمرکز
با انبارداری غیرمتمرکز مدیریت موجودی هم آسانتر میشود. این راهبرد به شما کمک میکند تا موجودی خود را در مکانهای مختلف توزیع و نگهداری کنید. بنابراین، میتوانید سطح موجودی را براساس میزان تقاضای هر منطقه تنظیم کنید. فراموش نکنید که یادتان باشد مثلا فرض کنید فقط یک انبار در تهران دارید و میزان تقاضا برای از محصولات شما در شهر مشهد زیاد شود. اگر بخواهید هر سفارش را از تهران ارسال کنید، هم خرجبر هست و هم زمانبر. همین موضوع میتواند باعث شود فرصت فروش را از دست بدهید یا خریداران ناراضی شوند.
اگر در مدل توزیع غیرمتمرکز، میتونید موجودی را براساس میزان تقاضا در هر منطقه تنظیم کنید. مثلا اگر در جنوب کشور تقاضا برای کولر بالا رفت — بهراحتی میتونید موجودی این آیتم را در انبارهای جنوبی تقویت کنید. در نهایت، همیشه موجودی دارید و خیلی کم پیش میآید که خریدار را به دلیل نداشتن محصول یا تحویل دیر از دست بدهید.
از طرف دیگر، این روش باعث میشود راحتتر بتوانید موجودیهای راکد یا پربخشش را شناسایی کنید و برای آنها تصمیم بگیرید. نکته اینجاست که نکته اینجاست که چون از هر منطقه اطلاعات جداگانهای را به دست میآورید.
5- خدمات بهتر با نزدیکتربودن به خریدار
در این روزهای پرمسابقه تجربه کاربری میتواند برگ برنده مغازه آنلاین شما باشد. خریدار میتواند آیتم موردنیاز خود را از صدها فروشگاه تهیه کند. به همین خاطر، فقط به فکر خرید یک جنس نیستند؛ بلکه به تجربه خرید خود هم اهمیت زیادی میدهد. این تجربه شامل تمام مراحل میشود؛ از زمان ثبت سفارش تا لحظه دریافت کالا. پس از بهترین ترفندها برای ایجاد یک تجربه خوب میتواند نزدیکبودن فیزیکی به خریدار باشد.
وقتی انبار یا مرکز توزیع شما در نزدیکی محل زندگی خریدار باشد، نهتنها در اسرع وقت محصول را به دستش میرسانید، بلکه احتمال گمشدن بسته، آسیبدیدن آن در مسیر و تاخیرها هم کمتر میشود. آنچه اهمیت دارد، آنچه اهمیت دارد، حتی در صورت بروز این مشکلات — مثل ارسال اشتباه یا نیاز به تعویض کالا — فرآیند مرجوعی هم سادهتر و سریعتر انجام میشود.

هماهنگی سریعتر با تغییرات بازار | از مزایای توزیع غیرمتمرکز
توزیع غیرمتمرکز به داد و ستدگاهها اجازه میدهد سریعتر با تغییرات مارکت هماهنگ شوند. چون میتوانند بهتر رفتار خریداران هر منطقه را بررسی کنند. مثلا میتواند دقیقتر پیشبینی کنند که در هر فصل، چه محصولاتی در هر منطقه پرمعاملهتر هستند.
سپس آن جنسات را براساس جمعیت آن منطقه موجود و در انبارهای همان منطقه نگهداری کنند. به این ترتیب — مشکلاتی مثل انباشت بیشازحد موجودی کمتر اتفاق میافتد. در نهایت، اگر محصول جدیدی وارد مارکت شود، امکان اضافهکردن آن به انبار وجود دارد.
دسترسی جهانی بدون دردسرهای جهانی
وقتی مغازهی رشد میکند و بزرگ میشود، معمولا از شهرها یا حتی کشورهای مختلف خریدار پیدا میکند. به همین ترتیب، به همین ترتیب، رسیدگی به این سفارشهای پراکنده و دور — همیشه با چالشهای بزرگی همراه وجود دارد؛ مثل: هزینههای بالای ارسال بینالمللی — تاخیر در تحویل، مسائل گمرکی، قوانین مختلف واردات و صادرات، و مهمتر از همه نارضایتی خریدار به خاطر کندبودن زمان ارسال.
مدل توزیع غیرمتمرکز کمک میکند فروشگاهها بدون نیاز به داشتن دفتر یا شعبه در کشورهای دیگر، به بازار جهانی نزدیکتر شوند. چگونه با نگهداری کالا در انبارهای بینالمللی یا همکاری با شرکتهای لجستیک محلی در نقاط مختلف دنیا. مثلا اگر معاملهگاهی محصولات خود را هم در ایران میفروشد و هم در کشورهای عرصه خلیج فارس، میتواند با یک انبار در امارات یا عمان همکاری کند. هر زمان که سفارشی از این کشورها داشت، از همان انبار کالا خریداران عربیزبان را ارسال کند.
با این ترفند، تجربه خرید با نام تجاری شما حتی برای خریدار خارجی هم دقیقا مثل خرید از یک محل فروش محلی خواهد شد. این یعنی رضایت بیشتر — وفاداری بالاتر و البته رشد سریعتر در بازارهای جهانی؛ آنهم بدون درگیپیشرفتن با دردسرهای گمرکی یا نیاز به سرمایهگذاری میلیاردی برای دفتر و پرسنل در کشورهای دیگر.

کاهش فشار بر تیم پشتیبانی با تحویل سریعتر و دقیقتر
شاید در نگاه اول بیربط به نظر برسد؛ اما توزیع غیرمتمرکز میتواند کار تیم پشتیبانی را هم راحتتر کند. فراموش نکنید که یادتان باشد وقتی محصول دو تا سه روز و خیلی سریع تحویل داده میشود — خریدار کمتر برای پیگیری وضعیت مرسوله خود با پشتیبانی میگیرد. محصولات کمتر آسیب میبینند و شکایات خریداران هم کمتر میشود. در نهایت، انرژی تیم پشتیبانی شما صرف پیشرفت میشود نه پاسخگویی به مشکلات.
چگونه محل فروش خود را برای توزیع غیرمتمرکز آماده کنیم؟
تا این جا به مزایای توزیع غیرمتمرکز برای آنلاین شاپها اشاره کردیم؛ اما فروشگاه شما چگونه میتواند از این مزایا بهره ببرد؟ نگران نباشید؛ قرار نیست از همان اول چندین انبار بزرگ در سراسر کشور راه بیندازید! همانطور که گفتیم توزیع غیرمتمرکز مدلهای مختلفی دارد. نکته اینجاست که نکته اینجاست که حتی اگر مرکز بخشش در فضای وب کوچکی دارید، میتوانید با در نظر گرفتن ظرفیت، منابع و موقعیت عرصه هدفتان، از این مدلها را پیاده کنید.
۱. اجاره انبار اشتراکی در شهرهای کلیدی
لزومیندارد یک انبار بزرگ بخرید. فراهم پدیدار میشود با شرکتهایی همکاری کنید که خدمات انبارداری اشتراکی ارائه میدهند. مثلا اگر خریدارهای زیادی در جنوب کشور دارید، اجاره یک انبار کوچک در شیراز یا بندرعباس میتواند زمان و سرمایهگذاریی ارسال سفارشات را بهشدت کاهش دهد.
۲. همکاری با صاحبان بخششگاه محلی برای ارسال مستقیم
اگر تامینکننده یا همکارانی در شهرهای مختلف دارید، میتوانید از آنها بخواهید که سفارش را مستقیما برای خریدار ارسال کنند. در این مدل — دیگر نیازی نیست کالا ابتدا به انبار مرکزی شما برسد. کافیست سفارش را برای تامینکننده بفرستید و او آن را بستهبندی کرده و مستقیم تحویل پست بدهد.
۳. بهکارگیری از مدل دارپشیپینگ
اگر چرخچرخسرمایه زیادی ندارید، نیازی نیست حتی انباری اجاره کنید یا آیتمیرا از قبل بخرید. فراهم است با دراپشیپینگ کسب و کار خود را مدیریت کنید. در این روش، شما با تامینکنندگان معتبر را در شهرهای مختلف مذاکره و توافق میکنید. به همین ترتیب، به همین ترتیب، سپس مشخصات محصولات این تامینکنندگان را در سایت خود بارگذاری میکنید. هر زمان که خریدار سفارشی را در سایت شما ثبت کرد، آن را از تامینکننده با قیمت عمده میخرید؛ اما مشخصات خریدار را برای تامینکننده میفرستید تا مستقیم کالا را او ارسال کند. اگر برایتان جالب شد که درباره دراپشیپینگ بدانید — مقاله زیر را بخوانید: